AİnançBağımsız devletler
Alevîlik ve Bektaşîlik
Anadolu Türkleri arasında şekillenen, Hz. Ali ve Ehl-i Beyt sevgisine, Hacı Bektaş-ı Veli'nin öğretisine dayanan inanç geleneği.
Alevîlik, Anadolu'da Türkmen boyları arasında Hacı Bektaş-ı Veli, Yunus Emre ve diğer erenlerin öğretisi temelinde şekillendi. Merkezinde Allah, Hz. Muhammed ve Hz. Ali sevgisi, On İki İmam ve insanı yücelten ahlak — "eline, diline, beline sahip ol" ilkesi bulunur.
Alevîlerin temel ibadeti, cemevlerinde dede önderliğinde yapılan cemdir. Cemde bağlama çalınır, deyişler okunur ve semah dönülür. "Semah, Alevî-Bektaşî ritüeli" 2010'da UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras listesine alındı. Muharrem ayında oruç tutulur, sonunda aşure pişirilir.
Alevî-Bektaşî şiirinde Pir Sultan Abdal ve Karacaoğlan gibi ozanların yanında Hatayi mahlasıyla yazan Şah İsmail'in nefesleri de okunur — bu, Azerbaycan'la ortak bir manevi mirastır. Türkiye'de milyonlarca Alevî yaşar.
Kaynaklar
Güncellendi: 2 Ekim 2026