Türkiye Cumhuriyeti

Türkiye Cumhuriyeti topraklarının büyük bölümü Asya'da — Anadolu Yarımadası'nda, küçük bir bölümü Avrupa'da — Doğu Trakya'dadır. Ülke Karadeniz, Marmara, Ege ve Akdeniz ile çevrilidir. Yüzölçümü 783,6 bin kilometrekare, nüfusu TÜİK verilerine göre 31 Aralık 2025 itibarıyla 86.092.168'dir. Başkenti Ankara, en büyük şehri İstanbul, resmî dili Türkçe, para birimi Türk lirasıdır. Ülke 81 ile ayrılır.

Tarih

1071'deki Malazgirt Savaşı'ndan sonra Oğuz Türkleri Anadolu'ya kitleler hâlinde yerleşti ve burada Anadolu Selçuklu Devleti kuruldu. XIII–XIV. yüzyıllarda ortaya çıkan beyliklerden biri olan Osmanlı Beyliği zamanla üç kıtaya yayılan bir imparatorluğa dönüştü; 1453'te İstanbul fethedildi.

Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra ülke işgal tehlikesiyle karşılaştı. Mustafa Kemal Paşa önderliğinde yürütülen Kurtuluş Savaşı (1919–1922) zaferle sonuçlandı, 24 Temmuz 1923'te Lozan Barış Antlaşması imzalandı. 29 Ekim 1923'te Türkiye Büyük Millet Meclisi cumhuriyeti ilan etti, Mustafa Kemal Atatürk ilk cumhurbaşkanı oldu.

Coğrafya

Anadolu'nun ortasında geniş platolar, kuzeyinde Karadeniz Dağları, güneyinde Toros Dağları uzanır. En yüksek nokta Ağrı Dağı'dır (5137 m). Ülkenin en büyük gölü Van Gölü'dür. Fırat ve Dicle nehirleri Türkiye'den doğar.

Devlet yapısı

Türkiye, 2017 halk oylamasından sonra Cumhurbaşkanlığı Hükûmet Sistemi'ne geçti. Yasama yetkisi 600 milletvekilinden oluşan Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne aittir. Ülke laik bir devlettir; halkın büyük çoğunluğu Müslümandır. Türkiye 1952'den beri NATO'nun ve G20'nin üyesidir; 2009'da Türk Devletleri Teşkilatı'nın (o zamanki adıyla Türk Konseyi) kurucuları arasında yer aldı.

Ekonomi

Türkiye dünyanın büyük ekonomilerinden biridir. Otomotiv, tekstil, tarım, inşaat, turizm ve savunma sanayii başlıca alanlardır. Ülke fındık üretiminde dünya birincisidir; dünya bor rezervlerinin büyük bölümü de Türkiye'dedir.