Dil
Hazar dili
Hazar Kağanlığının dili yalnızca unvanlardan, adlardan ve birkaç kelimeden bilinir: Türk dilidir, ama Oğur koluna mı Ortak Türkçeye mi ait olduğu tartışmalıdır.

Hazarca yazılmış tek bir metin bile kalmamıştır. Arap coğrafyacılar ve Bizans yazarları Hazar unvanlarını ve adlarını kaydetmiştir: kağan, bek, tarhan, yabgu ve Sarkel kalesinin adı. Bizans kaynağına göre Sarkel "ak ev" demektir. "Sar" kelimesinin "ak" anlamında kullanılması bazı bilim insanlarına Hazarcayı Oğur koluna bağlama gerekçesi verir.
X. yüzyıla ait "Kiev mektubu", Kiev'deki Yahudi topluluğunun İbranice yazdığı bir mektuptur ve Kahire Genizası'nda bulunmuştur. Mektubun sonunda runik yazıyla bir kelime vardır. Bilgin Omeljan Pritsak onu Hazarca "okudum" diye okumuştu, ama bu okuma başka bilim insanlarınca kabul edilmez. Hazar devletinin resmî dili hakkında tam bir açıklık yoktur, büyük ihtimalle kançılarya Yahudiliğin kabulünden sonra İbrani alfabesini kullanıyordu.
Kaynaklar
Güncellendi: 18 Kasım 2026

















