Tonyukuk

Tonyukuk (Bilge Tonyukuk) İlteriş, Kapgan ve Bilge kağanların veziri ve komutanıydı. 682'de İlteriş ile birlikte bağımsızlık mücadelesini başlattı ve İkinci Göktürk Kağanlığı'nın kuruluşunda belirleyici rol oynadı.

Ulan Batur yakınlarında, Bayn Tsokto denen yerde dikilen iki taş üzerindeki yazıt 720'lerde, Tonyukuk hayattayken yazılmıştır ve Orhun yazıtlarının en eskisi sayılır. Metinde Tonyukuk seferlerini ve devletin nasıl yeniden doğduğunu birinci ağızdan anlatır.

Yazıttaki ünlü bilgelik örneği birliğin gücünü anlatır: "ince olanı kırmak kolaydır, kalını kırmak zor". Tonyukuk Türk siyasi düşüncesinde ileri görüşlü devlet adamının simgesi olarak anılır.