Dil
Halaçça
İran'ın Merkezî eyaletinde konuşulan Türk dili. Kelime başındaki "h" sesini ve uzun ünlüleri koruduğu için Eski Türkçeyi incelemede çok değerlidir.

Halaçlar İran'ın ortasında, Kum ile Erak arasındaki köylerde yaşar. Uzun süre dilleri Azerbaycan Türkçesinin bir ağzı sayıldı. 1968'de Alman Türkolog Gerhard Doerfer bir keşif gezisiyle bu köylere geldi ve Halaççanın Oğuz dillerinden ayrı, çok eski özellikler koruyan bağımsız bir kol olduğunu gösterdi.
Halaççanın en ünlü özelliği kelime başındaki "h" sesidir: başka Türk dillerinde "at" olan kelime Halaççada "hat", "ayak" ise "hadaq"tır. Doerfer'e göre bu dil Ana Türkçenin ünlü uzunluklarını da korumuştur. Doerfer 1968'de yaklaşık 17 bin konuşur kaydetmişti, sonraki tahminlerde bu sayı 40 bine yakın gösterilir. Dil Farsçanın etkisiyle yavaş yavaş azalıyor.
Kaynaklar
Güncellendi: 18 Kasım 2026

















