Turkic Atlas

← Ensiklopediyaya qayıt

AİnancMüstəqil dövlətlər

Mövləvilik

Mövlana Cəlaləddin Ruminin yolunu davam etdirən sufi təriqəti; səma ayini, ney musiqisi və incəsənəti ilə tanınır.

Qalata mövləvixanəsinin səmaxanası
Nevit Dilmen (talk) / Wikimedia Commons · CC BY-SA 3.0

Mövləvi təriqəti Mövlananın vəfatından sonra oğlu Sultan Vələd tərəfindən təşkilatlandırıldı. Mərkəzi Konyadakı Mövlana dərgahı idi, Osmanlı torpaqlarında — İstanbul, Ədirnə, Qahirə, Hələb kimi şəhərlərdə onlarla mövləvixanə açıldı.

Mövləvixanələr həm ibadət, həm də musiqi, şeir, xəttatlıq və ebru kimi sənətlərin məktəbi idi. Osmanlının ən yaxşı bəstəkarlarının və ney ifaçılarının bir çoxu mövləvi idi; Sultan III Səlim də bu təriqətə yaxın idi.

1925-ci ildə Türkiyədə təkkə və zaviyələr bağlandı. Səma sonralar mədəni irs kimi ictimai tamaşalarla yaşadıldı; İstanbuldakı Qalata mövləvixanəsi (1491) bu gün muzeydir, 2008-ci ildən səma mərasimi UNESCO irsidir.

Mənbələr

  1. Wikipedia

Yenilənib: 2 oktyabr 2026

Əlaqəli yazılar

Bu yazını paylaş