Turkic Atlas

← Ensiklopediyaya qayıt

ATarixMüstəqil dövlətlər

Qazax xanları sülaləsi: Törələr

Urus xanın nəsli olan Kerey və Canıbəydən başlayan, Qazax xanlığını dörd əsr idarə edən xan ailəsi (1465-1847).

Kerey və Canıbəy xanlar
National Bank of Kazakhstan / Wikimedia Commons · Public domain

Qazax xanları Cuçi nəslindən olan Urus xanın nəvələri Kerey və Canıbəydən başlayır. Qazaxlar onları "törə", yəni xan nəsli adlandırırdı və xan yalnız bu ailədən seçilə bilərdi. 1465-ci il ətrafında Kerey və Canıbəy Əbülxeyir xandan ayrılıb Çu çayı vadisinə köçdülər və Qazax xanlığının əsasını qoydular. Canıbəyin oğlu Qasım xan dövründə xanlıq Dəşti-Qıpçağın ən güclü dövlətinə çevrildi.

Sonrakı əsrlərdə Haqnazar, Təvəkkül, Yesim və Cahangir xanlar Daşkənd və Türküstan uğrunda mübarizə apardılar. Tauke xan "Jeti jarğı" qanunlarını toplatdı. XVIII əsrdə Ablay xan qazax yüzlərini cunqarlara qarşı birləşdirdi. Onun nəvəsi Kenesarı 1837-1847-ci illərdə Rusiyaya qarşı mübarizə aparan sonuncu qazax xanı oldu.

Nəsil ağacı

Rəqəm taxta çıxma sırasıdır. Bütöv xətt atadan oğula, qırıq xətt uzaq nəslə gedir. Portretə basıb hökmdarın yazısını açın.

  1. Urus xan1368-1377

Mənbələr

  1. Wikipedia
  2. Wikipedia
  3. Wikipedia

Yenilənib: 16 noyabr 2026

Əlaqəli yazılar

Bu yazını paylaş