Qılıncoynatma

Qılıncoynatmada iki idmançı 14 metrlik zolaqda üç silahdan biri ilə döyüşür: rapira (yalnız gövdəyə ucla toxunuş), şpaqa (bütün bədənə ucla toxunuş) və qılınc (beldən yuxarı ucla və tiyə ilə zərbə). Toxunuşlar elektron sistemlə qeydə alınır.

Tarixi

İdman qılıncoynatması orta əsr və intibah dövrünün qılınc məktəblərindən yaranıb. Beynəlxalq Qılıncoynatma Federasiyası (FIE) 1913-cü ildə Parisdə yaradılıb. Qılıncoynatma 1896-cı ildən bəri bütün müasir Olimpiadalarda keçirilən beş idman növündən biridir; qadınlar 1924-cü ildən yarışır.

Böyük yarışlar

Olimpiya Oyunları, Dünya çempionatı, Avropa və Asiya çempionatları, FIE Dünya Kuboku mərhələləri. Antalya 2009-cu ildə dünya çempionatını, Bakı 2015-ci ildə Avropa Oyunlarının qılıncoynatma yarışlarını qəbul edib.

Türk dünyasında qılıncoynatma

Macarıstan qılıncoynatmanın, xüsusən də qılınc növünün tarixi lideridir: macar kişi qılınc komandası 1928–1960-cı illərdə ardıcıl yeddi Olimpiadada qalib gəldi. Aladar Gereviç altı Olimpiadada yeddi qızıl medal qazandı. Aron Silaqyi 2012, 2016 və 2020-ci illərdə üç dəfə ardıcıl fərdi qılınc yarışında Olimpiya çempionu olan ilk idmançıdır. Macarıstanın kişi şpaqa komandası 2024 Paris Olimpiadasında qızıl qazandı.

Qazaxıstan, Özbəkistan, Türkiyə və Azərbaycanda qılıncoynatma məktəbləri inkişaf edir, idmançılar Asiya və Avropa çempionatlarında medallar qazanır.

Məşhur türk qılıncoynadanları

Aladar Gereviç, Rudolf Karpati, Pal Kovaç, Aron Silaqyi, Gyöző Kulçar, İldikö Ujlaki-Rejtö.