Formula 1

Formula 1 — Beynəlxalq Avtomobil Federasiyasının (FIA) keçirdiyi açıq təkərli avtomobillər üzrə dünya çempionatıdır. Mövsüm boyu dünyanın müxtəlif ölkələrində 20-dən çox Qran-pri keçirilir; çempion həm pilotlar, həm də komandalar (konstruktorlar) arasında müəyyən edilir.

Tarixi

İlk dünya çempionatı yarışı 13 may 1950-ci ildə İngiltərənin Silverstoun trassasında keçirildi. Konstruktorlar çempionatı 1958-ci ildən aparılır. F1 bolidləri saatda 350 kilometrdən çox sürət yığa bilir və avtomobil texnologiyasının sınaq meydanı sayılır.

Türk dünyasında Formula 1

Macarıstan Qran-prisi 1986-cı ildən Budapeşt yaxınlığındakı Hunqarorinq trassasında keçirilir — bu, "Dəmir pərdə"nin o tayında təşkil olunan ilk F1 yarışı idi. Macarıstanın ilk F1 pilotu Jolt Baumqartner 2003-cü ildə məhz bu trassada debüt etdi.

Türkiyə Qran-prisi 2005–2011-ci illərdə və 2020–2021-ci illərdə "İstanbul Park" trassasında keçirildi. Trassanın dörd döngəli məşhur "8-ci döngə"si pilotların ən çətin sınaqlarından sayılır; Lyuis Hamilton 2020-ci ildə burada qalib gələrək yeddinci dünya titulunu qazandı.

Bakı 2016-cı ildən F1 təqvimindədir: ilk il yarış "Avropa Qran-prisi", 2017-ci ildən isə "Azərbaycan Qran-prisi" adı ilə keçirilir. 6 kilometrlik Bakı şəhər trassası İçərişəhərin dar küçələrindən, Qız qalasının yanından keçir və uzun düz hissəsinə görə dünyanın ən sürətli şəhər trassalarından biridir.

Böyük yarışlar

Formula 1 dünya çempionatı ilə yanaşı, onun "pilləkənləri" olan Formula 2 və Formula 3, elektrik avtomobilləri üzrə Formula E, "Le-Man 24 saat" yarışı və Dakar rallisi dünyanın ən məşhur avtoidman yarışlarıdır.