Turkic Atlas

← Ensiklopediyaya qayıt

ATarixMüstəqil dövlətlər

Gülüstan müqaviləsi (1813)

Qacarlar dövləti ilə Rusiya arasında 1804-1813 müharibəsini bitirən sülh: Şimali Azərbaycan xanlıqlarının böyük hissəsi Rusiyaya keçdi.

Gülüstan müqaviləsinin mətni
en:User:Siamax Original uploader was Kaveh at fa.wikipedia / Wikimedia Commons · Public domain

1804-cü ildə Rusiyanın Gəncəni alması ilə Qacarlar dövləti ilə Rusiya arasında doqquz illik müharibə başladı. Vəliəhd Abbas Mirzə ordunu yeni qaydada qurmağa çalışsa da, 1812-ci ilin oktyabrında Aslandüzdə və 1813-cü ilin yanvarında Lənkəranda ağır məğlubiyyətlərdən sonra Fətəli şah sülhə razılaşdı.

Müqavilə 24 oktyabr 1813-cü ildə Qarabağdakı Gülüstan kəndində (indiki Goranboy rayonu) imzalandı. Rusiya adından general Nikolay Rtişşev, Qacarlar adından Mirzə Əbülhəsən xan imza atdı, mətni vasitəçi olan ingilis elçisi ser Qor Ouzli hazırlamışdı. Gəncə, Qarabağ, Şəki, Şirvan, Quba, Bakı və Dərbənd xanlıqları, Talış xanlığının şimal hissəsi, eləcə də Şərqi Gürcüstan və Dağıstan Rusiyaya keçdi. Xəzər dənizində hərbi donanma saxlamaq hüququ yalnız Rusiyaya verildi.

Gülüstan müqaviləsi Azərbaycan torpaqlarının iki dövlət arasında bölünməsinin birinci mərhələsi oldu. Sərhədlərin qeyri-müəyyənliyi 1826-cı ildə yeni müharibəyə səbəb oldu və onun sonunda Türkmənçay müqaviləsi bağlandı.

Mənbələr

  1. Wikipedia
  2. Wikipedia
  3. Wikipedia

Yenilənib: 12 noyabr 2026

Əlaqəli yazılar

Bu yazını paylaş