Turkic AtlasTürk dünyası — keçmişdən bu günə

← Ensiklopediyaya qayıt

AŞəxsiyyətMüstəqil dövlətlər

Şah İsmayıl Xətai

Səfəvi dövlətinin banisi (1487–1524) və Xətai təxəllüsü ilə Azərbaycan dilində yazan şair.

Şah İsmayıl, XVI əsr miniatürü
16th century artist, Abutalub / Wikimedia Commons · Public domain

İsmayıl 1487-ci ildə Ərdəbildə, Səfəvi şeyxləri ailəsində doğulub. 1501-ci ildə, 14 yaşında Təbrizdə şah elan olundu və Səfəvi dövlətinin əsasını qoydu. Qısa müddətdə Azərbaycan, İran və qonşu torpaqları vahid dövlətdə birləşdirdi.

Şah İsmayılın sarayında və ordusunda Azərbaycan türkcəsi əsas dil idi. O, Xətai təxəllüsü ilə bu dildə divan, "Dəhnamə" poeması və heca vəznində qoşmalar yazdı — bu şeirlər aşıq poeziyasına da yaxındır.

Xətai Azərbaycan dövlətçiliyi və ədəbiyyatı tarixində həm hökmdar, həm də şair kimi xüsusi yer tutur. 1524-cü ildə vəfat edib, Ərdəbildə Şeyx Səfi türbəsində dəfn olunub.

Mənbələr

  1. Wikipedia

Yenilənib: 1 oktyabr 2026

Əlaqəli yazılar

Bu yazını paylaş