Türk tarixi
Ülgen və Erlik
Altay türklərinin inancında yuxarı dünyanın xeyirxah tanrısı Ülgen və yeraltı dünyanın hökmdarı Erlik. Qam at qurbanı ilə Ülgenin yanına "səfərə" çıxırdı.

XIX əsrdə Altay türkləri arasında yaşamış türkoloq Vasili Radlov onların inancını ətraflı yazdı. Bu inanca görə dünyanın yuxarı qatında xeyirxah Ülgen, aşağı qatında isə ölülərin hökmdarı Erlik yaşayır. Ülgen bərəkət və işıq verir, Erlik isə xəstəlik göndərir və canları öz dünyasına aparır. Bəzi qeydlərdə Ülgendən də uca olan Qayra xan adı çəkilir.
Ülgen üçün ən böyük mərasim at qurbanı idi. Radlovun təsvirinə görə qam bir neçə gün davam edən mərasimdə açıq rəngli at qurban kəsir, sonra üzərində pillələr açılmış ağcaqayın ağacına dırmaşaraq göyün qatlarından keçdiyini canlandırırdı. Erlik adı Uyğur dövrünün buddist mətnlərində də ölülərin hakimi kimi keçir, qədim türkcədə "erklig" sözü "qüdrətli" deməkdir.
Mənbələr
Yenilənib: 18 noyabr 2026

















