ATarixMüstəqil dövlətlər
Ürkün — 1916-cı il üsyanı
Çar Rusiyasına qarşı üsyan və Çinə kütləvi qaçış. Qırğız və qazax xalqının ən ağır faciələrindəndir.
1916-cı ilin yayında Rusiya imperiyası Birinci Dünya müharibəsində cəbhə arxasında işləmək üçün Orta Asiya müsəlmanlarını səfərbərliyə almaq qərarı verdi. Torpaqların köçkünlərə verilməsi və məmur zülmü də xalqın səbrini daşırdı.
Qırğızlar və qazaxlar üsyan qaldırdılar. Üsyan amansızlıqla yatırıldı. Yüz minlərlə insan qarlı dağ keçidlərindən keçərək Çinə qaçdı, yolda aclıqdan, soyuqdan və hücumlardan çoxu həlak oldu. Qırğızlar bu qaçışı "Ürkün" adlandırırlar.
Tədqiqatçıların hesablamalarına görə bölgədə 100 mindən 500 minə qədər insan həlak olub. 2016-cı ildən Qırğızıstanda 7–8 noyabr Tarix və Ata-babaları Anma Günləri kimi qeyd olunur.
Mənbələr
Yenilənib: 3 oktyabr 2026