AMusiqi janrıMüstəqil dövlətlər
Azərbaycan muğamı
Azərbaycan klassik musiqisinin əsas janrı — yazılı nota deyil, ustaddan şagirdə keçən improvizasiya sənəti. 2008-ci ildən UNESCO-nun qeyri-maddi irs siyahısındadır.
Muğam müəyyən lad və melodik qaydalar əsasında qurulan, böyük hissəsi improvizə olunan musiqi formasıdır. Yeddi əsas muğam var: Rast, Şur, Segah, Çahargah, Bayatı-Şiraz, Şüştər və Hümayun. Hər birinin öz əhvalı, öz "rəngi" var.
Klassik ifa muğam üçlüyüdür: xanəndə qavalla oxuyur, onu tarzən və kamançaçı müşayiət edir. Ən böyük forma — muğam dəstgahı — bir saata qədər davam edə bilər və təsnif, rəng kimi ölçülü hissələrlə növbələşir. Sözlər çox vaxt Füzuli, Nəsimi, Vaqif kimi klassik şairlərin qəzəllərindən götürülür.
UNESCO 2003-cü ildə Azərbaycan muğamını Bəşəriyyətin şifahi və qeyri-maddi irsinin şah əsəri elan edib, 2008-ci ildə siyahıya daxil edib. Həmin il Bakıda Beynəlxalq Muğam Mərkəzi açılıb. Muğam həm də Azərbaycan bəstəkarlarının — Üzeyir Hacıbəylidən Fikrət Əmirova qədər — yaradıcılığının əsasında dayanır.
Mənbələr
Yenilənib: 1 oktyabr 2026