Qırğız xaqanlığı (840-924)

Qırğızlar qədimdən Yenisey çayının yuxarı axarında yaşayırdılar. Onların hökmdarı "Acö" titulu daşıyırdı. Göytürklər və uyğurlar dövründə qırğızlar gah onlara tabe oldular, gah da müstəqilliklərini qorumağa çalışdılar.

840-cı ildə qırğız ordusu Uyğur xaqanlığının paytaxtı Ordu-Balıqı aldı və xaqanlığa son qoydu. Bundan sonra qırğızlar Ötükən torpaqlarına və Monqolustan çöllərinə sahib oldular, səfirlər göndərib Tan sülaləsi ilə əlaqə qurdular. Tarixçilər bu dövrü "qırğızların böyük dövləti" adlandırır.

924-cü ildə kidanlar (xitaylar) qırğızları Monqolustandan çıxartdılar və onlar yenidən Yenisey vadisinə qayıtdılar. Qırğızların sonrakı tarixi və bugünkü Qırğızıstanla bağlılığı "Yenisey qırğızları" yazısındadır.